ทนายคดีละเมิด | ฟ้องเรียกค่าสินไหมทดแทน เรียกค่าเสียหาย 

คดีละเมิดคืออะไร? ทำไมควรปรึกษาทนายคดีละเมิด

ในชีวิตประจำวัน หลายคนอาจได้รับความเสียหายจากการกระทำของผู้อื่นโดยไม่ตั้งใจหรือโดยเจตนา เช่น การขับรถชน การทำร้ายร่างกาย การทำให้ทรัพย์สินเสียหาย การหมิ่นประมาท การปลูกสร้างอาคารจนกระทบทรัพย์สินของเพื่อนบ้าน หรือแม้แต่การกระทำโดยประมาทของผู้ประกอบวิชาชีพ เมื่อเกิดเหตุการณ์เหล่านี้ ผู้เสียหายมีสิทธิเรียกร้อง ค่าสินไหมทดแทน จากผู้ก่อให้เกิดความเสียหายตามกฎหมาย ซึ่งเรียกว่า คดีละเมิด

แม้ว่าคดีละเมิดจะเป็นคดีแพ่ง แต่ในหลายกรณีก็เกี่ยวข้องกับคดีอาญาด้วย เช่น คดีทำร้ายร่างกาย คดีขับรถโดยประมาท หรือคดีหมิ่นประมาท ทำให้การวางแผนดำเนินคดีจำเป็นต้องอาศัยความรู้ทั้งด้านกฎหมายแพ่งและกฎหมายอาญา

หากคุณได้รับความเสียหาย หรือถูกฟ้องว่าเป็นผู้กระทำละเมิด การปรึกษา ทนายคดีละเมิด ตั้งแต่ระยะเริ่มต้น จะช่วยให้สามารถประเมินสิทธิ หน้าที่ หลักฐาน และแนวทางดำเนินคดีได้อย่างถูกต้อง ลดความเสี่ยงในการเสียสิทธิเรียกร้องหรือการรับผิดเกินกว่าที่กฎหมายกำหนด

คดีละเมิดคืออะไร

คดีละเมิด คือ คดีที่เกิดจากการที่บุคคลหนึ่งกระทำโดย จงใจ หรือ ประมาทเลินเล่อ ต่อบุคคลอื่นโดยผิดกฎหมาย จนทำให้ผู้อื่นได้รับความเสียหายต่อชีวิต ร่างกาย อนามัย เสรีภาพ ชื่อเสียง ทรัพย์สิน หรือสิทธิอย่างหนึ่งอย่างใด และผู้กระทำต้องรับผิดชดใช้ ค่าสินไหมทดแทน

หลักกฎหมายสำคัญอยู่ใน ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 420 ซึ่งเป็นบทบัญญัติพื้นฐานของกฎหมายละเมิดในประเทศไทย

กล่าวโดยง่าย หากบุคคลใดทำให้ผู้อื่นเสียหายโดยการกระทำที่กฎหมายไม่อนุญาต บุคคลนั้นย่อมมีหน้าที่ชดใช้ค่าเสียหายแก่ผู้เสียหาย

องค์ประกอบของการละเมิด

ก่อนจะฟ้องร้องเรียกค่าเสียหาย ศาลจะพิจารณาว่าครบองค์ประกอบของการละเมิดหรือไม่ โดยทั่วไปประกอบด้วย 4 ประการ ดังนี้

1. มีการกระทำ

การละเมิดต้องเกิดจาก "การกระทำ"

การกระทำอาจเป็น

• การลงมือกระทำโดยตรง
• การงดเว้นไม่กระทำ ทั้งที่มีหน้าที่ต้องกระทำ
• การใช้บุคคลอื่นเป็นเครื่องมือ
• การใช้ทรัพย์สินหรือสัตว์ก่อให้เกิดความเสียหาย

ตัวอย่าง เช่น

• ขับรถชนผู้อื่น
• ปล่อยสุนัขกัดคน
• ไม่ซ่อมอาคารที่ชำรุดจนพังใส่คน
• ไม่ปิดหลุมก่อสร้างจนมีผู้ตกลงไปได้รับบาดเจ็บ

2. เป็นการกระทำโดยจงใจหรือประมาทเลินเล่อ

การกระทำโดยจงใจ

หมายถึง ผู้กระทำรู้ผลที่จะเกิดขึ้นและต้องการให้เกิดผลนั้น

ตัวอย่าง

• ทำร้ายร่างกาย
• ทุบรถของผู้อื่น
• เผาทรัพย์สิน
• เผยแพร่ข้อมูลเท็จเพื่อให้เสียชื่อเสียง

การกระทำโดยประมาทเลินเล่อ

หมายถึง ผู้กระทำไม่ได้ต้องการให้เกิดความเสียหาย แต่ไม่ใช้ความระมัดระวังตามสมควร

ตัวอย่าง

• ขับรถเร็วเกินกำหนด
• ฝ่าไฟแดง
• ปล่อยวัสดุก่อสร้างตกจากอาคาร
• แพทย์วินิจฉัยผิดจากความประมาท
• ผู้รับเหมาปล่อยเศษวัสดุหล่นใส่คนเดินผ่าน

คดีละเมิดส่วนใหญ่ในศาลไทยมักเกิดจาก "ความประมาท" มากกว่าการจงใจ

3. เป็นการกระทำที่ผิดกฎหมาย

ไม่ใช่ว่าความเสียหายทุกกรณีจะเป็นละเมิด

หากการกระทำนั้นได้รับความคุ้มครองตามกฎหมาย เช่น

• ป้องกันโดยชอบด้วยกฎหมาย
• กระทำตามอำนาจหน้าที่
• ผู้เสียหายยินยอม

อาจไม่ต้องรับผิดฐานละเมิด

ตัวอย่าง

เจ้าหน้าที่ตำรวจใช้กำลังตามสมควรในการจับกุมผู้กระทำผิด

หรือ

บุคคลป้องกันตนเองจากการถูกทำร้ายจนอีกฝ่ายได้รับบาดเจ็บ

กรณีเช่นนี้ ศาลจะพิจารณาว่าการกระทำนั้นเกินสมควรแก่เหตุหรือไม่

4. มีความเสียหายเกิดขึ้นจริง

ผู้ฟ้องต้องพิสูจน์ให้ได้ว่าเกิดความเสียหายจริง

ความเสียหายอาจเป็น

ความเสียหายต่อร่างกาย

เช่น

• ค่ารักษาพยาบาล
• ค่าผ่าตัด
• ค่าอุปกรณ์ทางการแพทย์
• ค่าเสียหายจากการพิการ

ความเสียหายต่อทรัพย์สิน

เช่น

• รถยนต์เสียหาย
• บ้านเสียหาย
• เครื่องจักรเสียหาย
• โทรศัพท์มือถือแตก

ความเสียหายต่อชื่อเสียง

เช่น

• ถูกหมิ่นประมาท
• ถูกเผยแพร่ข้อมูลเท็จ
• ถูกกล่าวหาโดยไม่มีมูล

ความเสียหายจากการขาดรายได้

เช่น

• ไม่สามารถทำงานได้
• ต้องหยุดกิจการ
• สูญเสียรายได้ระหว่างรักษาตัว

ความสัมพันธ์ระหว่างการกระทำกับความเสียหาย

นอกจากต้องมีความเสียหายแล้ว ยังต้องพิสูจน์ว่า

ความเสียหายนั้นเกิดจากการกระทำของจำเลยโดยตรง

ตัวอย่าง

หากรถ A ชนรถ B แล้วรถ B พุ่งไปชนร้านค้า

ศาลจะพิจารณาว่า

• ความเสียหายของรถ B
• ความเสียหายของร้านค้า

เกิดจากการกระทำของ A หรือไม่

หากไม่มีความสัมพันธ์กัน ผู้ฟ้องอาจเรียกค่าเสียหายไม่ได้

ตัวอย่างคดีละเมิดที่พบได้บ่อย

1. คดีอุบัติเหตุรถยนต์

เป็นคดีละเมิดที่พบมากที่สุด

ตัวอย่าง

• รถชน
• รถจักรยานยนต์ชน
• รถบรรทุกชน
• รถโดยสารเกิดอุบัติเหตุ

ผู้เสียหายสามารถเรียกร้อง

• ค่าซ่อมรถ
• ค่าขาดประโยชน์จากการใช้รถ
• ค่ารักษาพยาบาล
• ค่าเสียรายได้
• ค่าเสียหายอื่นตามกฎหมาย

2. คดีทำร้ายร่างกาย

แม้ผู้กระทำจะถูกดำเนินคดีอาญาแล้ว

ผู้เสียหายยังสามารถฟ้องเรียก

• ค่ารักษาพยาบาล
• ค่าขาดรายได้
• ค่าเสียหายจากการบาดเจ็บ
• ค่าเสียหายอื่นตามกฎหมาย

ได้อีกต่างหาก

3. คดีทรัพย์สินเสียหาย

เช่น

• รถถูกชน
• บ้านถูกชน
• กำแพงพัง
• เครื่องจักรเสียหาย
• ไฟไหม้จากบ้านข้างเคียง

4. คดีหมิ่นประมาท

ผู้เสียหายสามารถเรียกค่าเสียหายทางแพ่งได้ แม้ว่าจะมีการดำเนินคดีอาญาหรือไม่ก็ตาม

ตัวอย่าง

• โพสต์ข้อความเท็จ
• รีวิวเท็จ
• กล่าวหาในสื่อออนไลน์
• กล่าวหาต่อบุคคลอื่นจนเสียชื่อเสียง

5. คดีความเสียหายจากงานก่อสร้าง

เช่น

• บ้านทรุด
• กำแพงแตกร้าว
• เสาเข็มกระทบอาคารข้างเคียง
• น้ำรั่วจากโครงการก่อสร้าง

คดีประเภทนี้มักต้องอาศัย

• วิศวกร
• ผู้เชี่ยวชาญ
• ภาพถ่าย
• รายงานตรวจสอบอาคาร

เพื่อพิสูจน์ความเสียหาย

ทำไมควรมีทนายคดีละเมิด

แม้กฎหมายจะเปิดโอกาสให้บุคคลฟ้องคดีด้วยตนเอง แต่คดีละเมิดจำนวนมากมีความซับซ้อน ทั้งในด้านข้อเท็จจริง การรวบรวมพยานหลักฐาน และการประเมินมูลค่าความเสียหาย หากดำเนินคดีโดยไม่มีการเตรียมตัวที่ดี อาจทำให้เรียกค่าเสียหายได้ไม่ครบ หรือในฐานะจำเลยอาจต้องรับผิดเกินกว่าที่ควร

ทนายคดีละเมิดสามารถช่วยได้ เช่น

• วิเคราะห์ข้อกฎหมายและข้อเท็จจริงของคดี
• ประเมินโอกาสชนะคดีและความเสี่ยง
• รวบรวมเอกสารและพยานหลักฐานที่จำเป็น
• คำนวณค่าสินไหมทดแทนให้สอดคล้องกับกฎหมายและแนวคำพิพากษา
• เจรจาประนีประนอมก่อนฟ้องคดี หากเป็นประโยชน์ต่อคู่ความ
• เป็นตัวแทนในการดำเนินคดีต่อศาลและติดตามการบังคับคดีเมื่อมีคำพิพากษา

การได้รับคำปรึกษาตั้งแต่ระยะเริ่มต้นมักช่วยลดเวลา ค่าใช้จ่าย และเพิ่มโอกาสในการได้รับผลลัพธ์ที่เหมาะสมกับข้อเท็จจริงของแต่ละคดี

ค่าสินไหมทดแทนคืออะไร

เมื่อมีการกระทำละเมิดเกิดขึ้น ผู้เสียหายมีสิทธิเรียกร้องให้ผู้กระทำละเมิดชดใช้ ค่าสินไหมทดแทน เพื่อชดเชยความเสียหายที่เกิดขึ้น ไม่ใช่เพื่อเป็นการลงโทษ แต่เพื่อทำให้ผู้เสียหายกลับคืนสู่ฐานะใกล้เคียงกับก่อนเกิดเหตุให้มากที่สุด

ดังนั้น ศาลจะพิจารณาจาก ความเสียหายที่เกิดขึ้นจริง และหลักฐานที่ผู้เสียหายนำมาแสดง ไม่ใช่เพียงจำนวนเงินที่ผู้เสียหายเรียกร้อง

ค่าเสียหายที่สามารถเรียกร้องได้

การเรียกค่าสินไหมทดแทนแตกต่างกันไปตามลักษณะของคดี แต่โดยทั่วไปอาจเรียกร้องได้ดังนี้

1. ค่ารักษาพยาบาล

หากผู้เสียหายได้รับบาดเจ็บ สามารถเรียกร้องค่าใช้จ่ายที่จำเป็น เช่น

• ค่าแพทย์
• ค่าผ่าตัด
• ค่ายา
• ค่าห้องพักโรงพยาบาล
• ค่าอุปกรณ์ทางการแพทย์
• ค่ากายภาพบำบัด
• ค่าเดินทางไปรักษา (ในกรณีที่พิสูจน์ได้ว่าเป็นค่าใช้จ่ายจำเป็น)

ผู้เสียหายควรเก็บ

• ใบเสร็จรับเงิน
• ใบรับรองแพทย์
• เวชระเบียน
• ใบนัดรักษา

ไว้เป็นหลักฐานทุกครั้ง

2. ค่าเสียหายจากการขาดรายได้

หากผู้เสียหายไม่สามารถทำงานได้เพราะการบาดเจ็บ

สามารถเรียกร้องได้ เช่น

• เงินเดือนที่ไม่ได้รับ
• รายได้จากการประกอบธุรกิจ
• รายได้จากการรับจ้าง
• รายได้จากวิชาชีพอิสระ

ตัวอย่าง

เจ้าของร้านอาหารต้องปิดร้าน 2 เดือน

สามารถนำ

• รายการเดินบัญชี
• แบบภาษี
• รายรับย้อนหลัง
• เอกสารทางบัญชี

มาแสดงต่อศาลได้

3. ค่าเสียหายต่อทรัพย์สิน

หากทรัพย์สินได้รับความเสียหาย

สามารถเรียกร้อง เช่น

• ค่าซ่อมรถยนต์
• ค่าซ่อมจักรยานยนต์
• ค่าซ่อมบ้าน
• ค่าเปลี่ยนเฟอร์นิเจอร์
• ค่าเปลี่ยนเครื่องจักร
• ค่าเปลี่ยนสินค้า

หากซ่อมไม่ได้

ศาลอาจกำหนดให้ชดใช้ตามมูลค่าทรัพย์สินในขณะเกิดเหตุ

4. ค่าขาดประโยชน์จากการใช้ทรัพย์สิน

เป็นค่าเสียหายที่หลายคนมองข้าม

ตัวอย่าง

รถยนต์ถูกชน

แม้บริษัทประกันจะซ่อมรถให้แล้ว

แต่ระหว่างซ่อม

เจ้าของรถอาจเรียก

• ค่ารถเช่า
• ค่าขาดประโยชน์จากการใช้รถ

ได้ หากพิสูจน์ได้ว่ามีความจำเป็นและเกิดความเสียหายจริง

5. ค่าเสียหายจากการพิการหรือสูญเสียสมรรถภาพ

หากผู้เสียหาย

• พิการ
• สูญเสียอวัยวะ
• สูญเสียความสามารถในการทำงาน

ศาลจะพิจารณา

• อายุ
• อาชีพ
• รายได้
• ระดับความพิการ
• ผลกระทบในอนาคต

ประกอบการกำหนดค่าสินไหมทดแทน

6. กรณีผู้เสียหายถึงแก่ความตาย

หากผู้เสียหายเสียชีวิตจากการละเมิด

บุคคลที่กฎหมายกำหนด เช่น

• คู่สมรส
• บุตร
• บิดามารดา

อาจมีสิทธิเรียกร้อง เช่น

• ค่าปลงศพ
• ค่าใช้จ่ายก่อนเสียชีวิต
• ค่าอุปการะเลี้ยงดู
• ค่าเสียหายอื่นตามที่กฎหมายกำหนด

ผู้เสียหายมีหน้าที่พิสูจน์ความเสียหาย

ในคดีละเมิด

ศาลไม่ได้กำหนดค่าเสียหายโดยอัตโนมัติ

ผู้ฟ้องต้องนำพยานหลักฐานมาแสดง เช่น

• ใบเสร็จ
• ใบรับรองแพทย์
• ภาพถ่าย
• คลิปวิดีโอ
• หนังสือรับรองเงินเดือน
• สลิปเงินเดือน
• รายการเดินบัญชี
• เอกสารทางบัญชี
• พยานบุคคล

ยิ่งหลักฐานครบถ้วน

โอกาสได้รับค่าเสียหายครบถ้วนก็ยิ่งสูง

อายุความฟ้องคดีละเมิด

อายุความเป็นเรื่องสำคัญมาก เพราะหากปล่อยให้พ้นกำหนด แม้จะได้รับความเสียหายจริง ก็อาจหมดสิทธิฟ้องร้อง

โดยทั่วไป สิทธิเรียกร้องค่าสินไหมทดแทนจากการละเมิดมีกำหนดอายุความ 1 ปี นับแต่วันที่ผู้เสียหายรู้ถึงการละเมิดและรู้ตัวผู้ต้องรับผิด และไม่ว่ากรณีใด ต้องไม่เกิน 10 ปีนับแต่วันที่เกิดการละเมิด

ตัวอย่าง

• เกิดอุบัติเหตุวันที่ 1 มกราคม 2569
• ผู้เสียหายทราบทันทีว่าใครเป็นผู้ขับรถชน

กรณีนี้ อายุความโดยหลักจะเริ่มนับจากวันที่ทราบเหตุและตัวผู้รับผิด หากปล่อยให้พ้นกำหนด อาจถูกยกอายุความเป็นข้อต่อสู้ได้

อย่างไรก็ตาม หากเป็นคดีที่เกี่ยวข้องกับความผิดอาญาและมีการใช้สิทธิเรียกร้องทางแพ่งร่วมกับคดีอาญา หรือมีข้อเท็จจริงพิเศษอื่น ๆ ระยะเวลาอาจแตกต่างไป จึงควรปรึกษาทนายก่อนดำเนินการ

เอกสารสำคัญที่ควรเตรียมก่อนฟ้องคดี

การเตรียมเอกสารให้ครบตั้งแต่ต้นช่วยให้การดำเนินคดีเป็นไปอย่างมีประสิทธิภาพ

เอกสารที่มักใช้ ได้แก่

เอกสารส่วนบุคคล

• บัตรประชาชน
• ทะเบียนบ้าน
• หนังสือมอบอำนาจ (ถ้ามี)

หลักฐานเกี่ยวกับเหตุการณ์

• ภาพถ่าย
• คลิปวิดีโอ
• รายงานประจำวัน
• รายงานตำรวจ
• แผนที่เกิดเหตุ
• ภาพจากกล้องวงจรปิด

หลักฐานความเสียหาย

• ใบรับรองแพทย์
• เวชระเบียน
• ใบเสร็จค่ารักษาพยาบาล
• ใบเสนอราคาซ่อม
• ใบเสร็จค่าซ่อม
• หนังสือรับรองเงินเดือน
• หลักฐานรายได้
• รายการเดินบัญชี
• แบบแสดงรายการภาษี (กรณีเจ้าของกิจการ)

หากถูกฟ้องคดีละเมิด ควรทำอย่างไร

ไม่ใช่ทุกกรณีที่ผู้ถูกกล่าวหาจะต้องรับผิดเสมอไป ผู้ถูกฟ้องอาจมีข้อต่อสู้ตามกฎหมาย เช่น

• ไม่ได้เป็นผู้ก่อเหตุ
• ผู้ฟ้องไม่มีหลักฐานเพียงพอ
• ความเสียหายไม่ได้เกิดจากการกระทำของจำเลย
• ผู้เสียหายมีส่วนประมาทร่วม
• เหตุเกิดจากบุคคลภายนอกหรือเหตุสุดวิสัย
• ผู้ฟ้องขาดอายุความ
• จำนวนค่าเสียหายที่เรียกร้องสูงเกินสมควร

การเตรียมคำให้การและรวบรวมหลักฐานตั้งแต่ได้รับหมายศาลเป็นสิ่งสำคัญ เพราะอาจส่งผลต่อผลของคดีและจำนวนเงินที่ต้องรับผิด

บทบาทของทนายคดีละเมิดในการเรียกค่าเสียหาย

ทนายความไม่ได้มีหน้าที่เพียงยื่นฟ้องหรือว่าความในศาล แต่ยังช่วยวิเคราะห์ข้อเท็จจริงและประเมินมูลค่าความเสียหายตามกฎหมาย เพื่อให้การเรียกร้องมีเหตุผลและมีหลักฐานรองรับ

บริการที่ทนายสามารถให้ได้ เช่น

• วิเคราะห์สิทธิในการเรียกค่าสินไหมทดแทน
• ประเมินมูลค่าความเสียหายเบื้องต้น
• รวบรวมและจัดทำพยานหลักฐาน
• ร่างหนังสือบอกกล่าวหรือหนังสือทวงถามก่อนฟ้อง
• เจรจาไกล่เกลี่ยและทำสัญญาประนีประนอม
• ดำเนินคดีในศาลทุกขั้นตอน รวมถึงการบังคับคดีภายหลังมีคำพิพากษา

การวางแผนตั้งแต่ก่อนฟ้องคดีมักช่วยลดข้อพิพาทที่ไม่จำเป็น และเพิ่มโอกาสในการได้รับการชดใช้ค่าเสียหายอย่างเหมาะสม

ขั้นตอนการดำเนินคดีละเมิด

เมื่อเกิดความเสียหายจากการกระทำของผู้อื่น หลายคนเข้าใจว่าต้องรีบฟ้องศาลทันที แต่ในทางปฏิบัติ การเตรียมคดีอย่างเป็นระบบจะช่วยเพิ่มโอกาสในการชนะคดีและได้รับค่าสินไหมทดแทนอย่างเหมาะสม

โดยทั่วไป การดำเนินคดีละเมิดมีขั้นตอนดังนี้

1. วิเคราะห์ข้อเท็จจริงและข้อกฎหมาย
2. รวบรวมพยานหลักฐาน
3. ประเมินความเสียหาย
4. เจรจาไกล่เกลี่ย (ถ้าเหมาะสม)
5. ยื่นฟ้องต่อศาล
6. สืบพยาน
7. ศาลมีคำพิพากษา
8. บังคับคดี

ขั้นตอนที่ 1 วิเคราะห์ข้อเท็จจริง

ทนายจะสอบถามรายละเอียด เช่น

• เหตุเกิดเมื่อใด
• เกิดที่ไหน
• ใครเป็นผู้ก่อเหตุ
• มีพยานหรือไม่
• มีกล้องวงจรปิดหรือไม่
• มีใบรับรองแพทย์หรือไม่
• มีผู้เห็นเหตุการณ์กี่คน

หลายคดีแพ้ตั้งแต่ต้น เพราะข้อเท็จจริงไม่ชัดเจน หรือให้ข้อมูลคลาดเคลื่อน

ขั้นตอนที่ 2 รวบรวมพยานหลักฐาน

คดีละเมิดใช้หลักฐานเป็นสำคัญ

หลักฐานที่ควรรีบเก็บ ได้แก่

พยานเอกสาร

• ใบเสร็จ
• ใบรับรองแพทย์
• รายงานตำรวจ
• สัญญา
• หนังสือรับรองบริษัท
• หนังสือโต้ตอบ

พยานวัตถุ

• รถยนต์
• โทรศัพท์
• อุปกรณ์ที่เสียหาย
• เครื่องจักร

พยานอิเล็กทรอนิกส์

• กล้องวงจรปิด
• Dash Cam
• คลิปมือถือ
• Facebook
• Line
• Email
• GPS

ปัจจุบันพยานอิเล็กทรอนิกส์มีบทบาทอย่างมากในคดีละเมิด

ขั้นตอนที่ 3 ประเมินมูลค่าความเสียหาย

ก่อนยื่นฟ้อง

ทนายจะคำนวณว่าเรียกค่าเสียหายได้เท่าใด

ตัวอย่าง

• ค่ารักษาพยาบาล
• ค่าซ่อมรถ
• ค่าขาดรายได้
• ค่าเสียโอกาส
• ค่าใช้จ่ายอนาคต

การเรียกค่าเสียหายสูงเกินจริง

อาจทำให้ศาลมองว่าขาดเหตุผล

ในทางกลับกัน

หากเรียกต่ำเกินไป

เมื่อมีคำพิพากษาแล้วก็ไม่สามารถกลับมาเรียกเพิ่มได้ในหลายกรณี

ขั้นตอนที่ 4 การเจรจาไกล่เกลี่ย

คดีละเมิดจำนวนมากสามารถตกลงกันได้

ข้อดี

• ประหยัดเวลา
• ประหยัดค่าใช้จ่าย
• ลดความขัดแย้ง
• ได้รับเงินเร็วกว่า

หากตกลงกันได้

ควรจัดทำ

• หนังสือประนีประนอมยอมความ
• กำหนดวันชำระเงิน
• เงื่อนไขผิดนัด
• วิธีการบังคับ

โดยให้ทนายตรวจร่างก่อนลงนาม

ขั้นตอนที่ 5 ยื่นฟ้องต่อศาล

หากตกลงไม่ได้

จึงเข้าสู่กระบวนการศาล

คำฟ้องต้องระบุ

• คู่ความ
• ข้อเท็จจริง
• พฤติการณ์แห่งการละเมิด
• ข้อกฎหมาย
• ค่าเสียหาย
• คำขอท้ายฟ้อง

หากคำฟ้องไม่ครบถ้วน

อาจถูกศาลสั่งแก้ไข

หรือมีผลกระทบต่อรูปคดี

ขั้นตอนที่ 6 การสืบพยาน

เป็นช่วงสำคัญที่สุด

ฝ่ายโจทก์ต้องพิสูจน์ว่า

• จำเลยกระทำละเมิด
• มีความเสียหายจริง
• จำนวนเงินที่เรียกเหมาะสม

ส่วนจำเลย

อาจพิสูจน์ว่า

• ไม่ได้กระทำ
• ไม่ประมาท
• ผู้เสียหายประมาทร่วม
• ค่าเสียหายสูงเกินจริง
• ขาดอายุความ

ขั้นตอนที่ 7 ศาลมีคำพิพากษา

ศาลอาจพิพากษา

• ให้ชำระเต็มจำนวน
• ให้ชำระบางส่วน
• ยกฟ้อง
• ลดค่าเสียหาย

ขึ้นอยู่กับพยานหลักฐาน

ขั้นตอนที่ 8 การบังคับคดี

แม้ชนะคดีแล้ว

หากจำเลยไม่ชำระเงิน

เจ้าหนี้อาจดำเนินการบังคับคดี เช่น

• ยึดทรัพย์
• อายัดเงินเดือน
• อายัดบัญชีธนาคาร
• ขายทอดตลาดทรัพย์สิน

ดังนั้น

การสืบทรัพย์ก่อนฟ้อง

จึงมีความสำคัญไม่น้อย

เทคนิคการดำเนินคดีของฝ่ายโจทก์

หากเป็นผู้เสียหาย

ควรดำเนินการดังนี้

• รีบเก็บหลักฐานทันที
• ถ่ายภาพทุกมุม
• ขอข้อมูลพยาน
• ขอภาพจากกล้องวงจรปิด
• เก็บใบเสร็จทุกใบ
• พบแพทย์ทันทีเมื่อบาดเจ็บ
• อย่าซ่อมทรัพย์สินก่อนถ่ายรูป
• ปรึกษาทนายก่อนเจรจา

เทคนิคการต่อสู้คดีของฝ่ายจำเลย

หากถูกฟ้อง

ไม่ควรเพิกเฉย

ควรรีบพบทนาย

เพื่อตรวจสอบว่า

• ผู้ฟ้องมีหลักฐานจริงหรือไม่
• จำนวนเงินเรียกถูกต้องหรือไม่
• มีอายุความหรือไม่
• ผู้เสียหายประมาทร่วมหรือไม่
• เหตุสุดวิสัยหรือไม่

หลายคดีสามารถลดจำนวนเงินที่ต้องรับผิดได้

แม้ไม่สามารถปฏิเสธความรับผิดทั้งหมด

ผู้เสียหายประมาทร่วม

หลักกฎหมายที่พบได้บ่อย

คือ

ผู้เสียหายเองก็มีส่วนก่อให้เกิดความเสียหาย

ตัวอย่าง

• ข้ามถนนตัดหน้ารถ
• ไม่สวมหมวกกันน็อก
• ฝ่าไฟแดง
• ไม่คาดเข็มขัดนิรภัย

ศาลอาจลดจำนวนค่าสินไหมทดแทน

ตามส่วนแห่งความประมาท

ตัวอย่างแนวคำพิพากษาศาลฎีกาที่สำคัญ

หมายเหตุ: ด้านล่างเป็นการสรุปหลักกฎหมายจากแนวคำพิพากษาศาลฎีกาเพื่อความเข้าใจ ไม่ใช่การคัดลอกคำพิพากษาทั้งฉบับ

1. ผู้เสียหายประมาทร่วม

หากผู้เสียหายมีส่วนทำให้เกิดเหตุ

ศาลสามารถลดค่าสินไหมได้

2. ค่าขาดประโยชน์จากการใช้รถ

แม้รถได้รับการซ่อมจากบริษัทประกันภัยแล้ว

เจ้าของรถยังอาจเรียก

ค่าขาดประโยชน์จากการใช้รถ

จากผู้กระทำละเมิดได้

หากพิสูจน์ความเสียหายได้

3. ค่าเสียหายต้องพิสูจน์ได้

การอ้างตัวเลขลอย ๆ

โดยไม่มีหลักฐาน

ศาลอาจไม่รับฟัง

4. รายได้ต้องมีหลักฐาน

ผู้ประกอบอาชีพอิสระ

ควรมี

• Statement
• แบบภาษี
• เอกสารทางบัญชี

เพื่อพิสูจน์รายได้

5. ค่าใช้จ่ายในอนาคต

หากแพทย์ยืนยันว่าต้องรักษาต่อ

ศาลอาจกำหนด

ค่าใช้จ่ายในอนาคตได้

6. ค่าดูแลผู้ป่วย

หากจำเป็นต้องมีผู้ดูแล

และพิสูจน์ได้ว่าเป็นค่าใช้จ่ายจริง

ศาลอาจกำหนดให้ชดใช้ได้

7. ความเสียหายต่อชื่อเสียง

ผู้เสียหายต้องพิสูจน์ว่า

การกระทำของจำเลย

ทำให้ชื่อเสียงเสียหายจริง

8. ผู้ว่าจ้างอาจต้องร่วมรับผิด

หากลูกจ้างกระทำละเมิด

ระหว่างปฏิบัติหน้าที่

ผู้ว่าจ้างอาจต้องร่วมรับผิดตามกฎหมาย

9. เจ้าของอาคารละเลยการดูแล

หากอาคารหรือสิ่งปลูกสร้างชำรุด

จนก่อให้เกิดความเสียหายแก่บุคคลอื่น

เจ้าของอาจต้องรับผิด

หากไม่สามารถพิสูจน์ได้ว่าได้ใช้ความระมัดระวังตามสมควร

10. อายุความเป็นข้อต่อสู้สำคัญ

หากโจทก์ฟ้องหลังพ้นกำหนดอายุความ

จำเลยสามารถยกอายุความขึ้นต่อสู้ได้

และหากศาลเห็นว่าพ้นกำหนดจริง

สิทธิเรียกร้องอาจตกไป

ข้อผิดพลาดที่พบเป็นประจำในคดีละเมิด

หลายคดีเสียเปรียบเพราะการดำเนินการตั้งแต่ต้นไม่เหมาะสม เช่น

• ไม่แจ้งความหรือไม่บันทึกเหตุการณ์ไว้
• ไม่ถ่ายภาพสถานที่เกิดเหตุ
• ไม่เก็บใบเสร็จค่ารักษาพยาบาล
• ซ่อมทรัพย์สินก่อนตรวจสภาพ
• ลบข้อความหรือหลักฐานในโทรศัพท์
• ตกลงรับเงินโดยไม่มีเอกสารเป็นลายลักษณ์อักษร
• ปล่อยให้อายุความขาด
• ฟ้องเรียกค่าเสียหายโดยไม่มีหลักฐานรองรับ

การได้รับคำปรึกษาจากทนายตั้งแต่ระยะแรก ช่วยลดความเสี่ยงเหล่านี้ และทำให้การดำเนินคดีเป็นไปอย่างมีประสิทธิภาพมากขึ้น

ตารางสรุปค่าสินไหมทดแทนที่เรียกได้

ตารางอายุความคดีละเมิด

ข้อควรระวัง: การนับอายุความอาจแตกต่างกันตามข้อเท็จจริงของแต่ละคดี และบางกรณีอาจมีกฎหมายเฉพาะหรือข้อยกเว้นที่ใช้บังคับ จึงควรปรึกษาทนายความโดยเร็วเพื่อไม่ให้เสียสิทธิในการฟ้องร้อง

ก่อนฟ้องคดีละเมิด ควรเตรียมอะไรบ้าง

เพื่อเพิ่มโอกาสในการชนะคดีและให้ศาลสามารถประเมินค่าเสียหายได้อย่างครบถ้วน ควรเตรียมเอกสารและหลักฐานดังต่อไปนี้

• บัตรประชาชนและทะเบียนบ้าน
• ภาพถ่ายสถานที่เกิดเหตุ
• คลิปวิดีโอจากกล้องวงจรปิดหรือโทรศัพท์
• รายงานประจำวันหรือบันทึกของตำรวจ (หากมี)
• ใบรับรองแพทย์และเวชระเบียน
• ใบเสร็จค่ารักษาพยาบาล
• ใบเสนอราคาหรือใบเสร็จค่าซ่อมทรัพย์สิน
• หนังสือรับรองเงินเดือน หรือหลักฐานรายได้
• ข้อมูลพยานบุคคลที่อยู่ในเหตุการณ์
• เอกสารการติดต่อหรือการเจรจากับคู่กรณี

การเก็บหลักฐานตั้งแต่วันเกิดเหตุจะช่วยให้การพิสูจน์ข้อเท็จจริงในศาลมีน้ำหนักมากขึ้น

ทำไมควรปรึกษาทนายคดีละเมิดตั้งแต่เริ่มต้น

หลายคดีมีโอกาสได้รับการชดใช้โดยไม่ต้องฟ้องศาล หากมีการเจรจาอย่างถูกต้องและมีหลักฐานพร้อม แต่ในบางกรณี การดำเนินคดีเป็นสิ่งจำเป็นเพื่อรักษาสิทธิของผู้เสียหาย

ทนายความสามารถช่วยในเรื่องต่าง ๆ เช่น

• วิเคราะห์สิทธิและหน้าที่ของคู่กรณี
• ประเมินจำนวนค่าสินไหมทดแทนที่เหมาะสม
• ตรวจสอบอายุความ
• รวบรวมและจัดเตรียมพยานหลักฐาน
• ร่างหนังสือบอกกล่าวหรือหนังสือทวงถาม
• เจรจาประนีประนอม
• ดำเนินคดีในศาล
• ดำเนินการบังคับคดีหลังมีคำพิพากษา

คำถามที่พบบ่อย 

1. คดีละเมิดคืออะไร

คดีละเมิด คือ คดีที่เกิดจากการที่บุคคลหนึ่งกระทำโดยจงใจหรือประมาทเลินเล่อโดยผิดกฎหมาย จนทำให้ผู้อื่นได้รับความเสียหาย และผู้กระทำต้องรับผิดชดใช้ค่าสินไหมทดแทน

2. ฟ้องคดีละเมิดต้องมีทนายหรือไม่

กฎหมายไม่ได้บังคับให้มีทนายความ แต่หากคดีมีมูลค่าความเสียหายสูง หรือมีข้อเท็จจริงและข้อกฎหมายซับซ้อน การมีทนายจะช่วยวางกลยุทธ์ รวบรวมหลักฐาน และดำเนินคดีได้อย่างมีประสิทธิภาพ

3. อายุความฟ้องคดีละเมิดกี่ปี

โดยหลัก ผู้เสียหายต้องใช้สิทธิภายใน 1 ปีนับแต่วันที่รู้ถึงการละเมิดและรู้ตัวผู้ต้องรับผิด และไม่เกิน 10 ปีนับแต่วันเกิดเหตุ ทั้งนี้อาจมีข้อยกเว้นตามกฎหมายในบางกรณี

4. หากไม่มีใบเสร็จค่ารักษาพยาบาล จะเรียกค่าเสียหายได้หรือไม่

อาจเรียกได้ แต่การไม่มีหลักฐานจะทำให้การพิสูจน์ความเสียหายทำได้ยาก ศาลอาจไม่กำหนดค่าเสียหายเต็มจำนวน ดังนั้นควรเก็บใบเสร็จและเอกสารทางการแพทย์ทุกครั้ง

5. รถถูกชน บริษัทประกันซ่อมให้แล้ว ยังฟ้องได้หรือไม่

ได้ หากยังมีความเสียหายส่วนอื่น เช่น ค่าขาดประโยชน์จากการใช้รถ หรือความเสียหายที่ประกันภัยไม่ได้ชดใช้ ทั้งนี้ขึ้นอยู่กับข้อเท็จจริงของแต่ละกรณี

6. ผู้เสียหายมีส่วนประมาท จะยังเรียกค่าเสียหายได้หรือไม่

ได้ แต่ศาลอาจลดจำนวนค่าสินไหมทดแทนตามสัดส่วนแห่งความประมาทของผู้เสียหาย

7. ถูกโพสต์ข้อความทำให้เสียชื่อเสียง ถือเป็นละเมิดหรือไม่

หากการโพสต์ดังกล่าวทำให้เกิดความเสียหายต่อชื่อเสียงและเข้าองค์ประกอบตามกฎหมาย ผู้เสียหายอาจมีสิทธิเรียกค่าสินไหมทดแทน และในบางกรณีอาจเข้าข่ายความผิดทางอาญาด้วย

8. เจรจาไกล่เกลี่ยก่อนฟ้องดีหรือไม่

ในหลายกรณี การเจรจาอาจช่วยประหยัดเวลาและค่าใช้จ่าย แต่ควรจัดทำข้อตกลงเป็นลายลักษณ์อักษร และให้ทนายตรวจสอบเงื่อนไขก่อนลงนาม

9. หากคู่กรณีไม่มีทรัพย์สิน จะทำอย่างไร

แม้ศาลจะมีคำพิพากษาให้ชำระเงิน หากลูกหนี้ไม่มีทรัพย์สินหรือรายได้เพียงพอ การบังคับคดีอาจทำได้จำกัด ดังนั้นควรประเมินความสามารถในการชำระหนี้ของคู่กรณีควบคู่ไปกับการดำเนินคดี

10. คดีละเมิดใช้เวลานานเท่าใด

ขึ้นอยู่กับความซับซ้อนของคดี จำนวนพยาน และภาระงานของศาล บางคดีอาจใช้เวลาหลายเดือน ขณะที่คดีที่มีข้อพิพาทมากอาจใช้เวลานานกว่านั้น

11. ฟ้องเรียกค่าเสียหายทางแพ่งพร้อมคดีอาญาได้หรือไม่

ในบางกรณีสามารถใช้สิทธิเรียกค่าสินไหมทดแทนที่เกี่ยวเนื่องกับความผิดอาญาได้ ตามหลักเกณฑ์และเงื่อนไขที่กฎหมายกำหนด

12. หากได้รับหนังสือทวงถามจากผู้เสียหาย ควรทำอย่างไร

ไม่ควรเพิกเฉย ควรตรวจสอบข้อเท็จจริง รวบรวมเอกสาร และปรึกษาทนายความก่อนตอบกลับหรือเจรจา เพื่อรักษาสิทธิของตนเอง

สรุป

คดีละเมิดเป็นคดีแพ่งที่มีความสำคัญ เพราะเกี่ยวข้องกับการชดใช้ความเสียหายจากการกระทำโดยจงใจหรือประมาท ไม่ว่าจะเป็นอุบัติเหตุ การทำร้ายร่างกาย ความเสียหายต่อทรัพย์สิน หรือการละเมิดต่อชื่อเสียง

ผู้เสียหายควรดำเนินการโดยเร็ว เก็บหลักฐานให้ครบ และตรวจสอบอายุความก่อนฟ้องคดี ส่วนผู้ที่ถูกกล่าวหาว่ากระทำละเมิดก็ควรรีบปรึกษาทนายเพื่อประเมินแนวทางต่อสู้คดีและลดความเสี่ยงในการรับผิดเกินสมควร

การได้รับคำแนะนำจากทนายความตั้งแต่ระยะแรก จะช่วยให้สามารถวางแผนการดำเนินคดีได้อย่างเหมาะสม ทั้งในด้านการรวบรวมพยานหลักฐาน การเจรจา และการดำเนินคดีในศาล

ติดต่อทนายคดีละเมิด

หากท่านได้รับความเสียหายจากการกระทำของผู้อื่น หรือถูกฟ้องเรียกค่าสินไหมทดแทน และต้องการคำปรึกษาจากทนายความ สามารถติดต่อสำนักงานเพื่อประเมินข้อเท็จจริงของคดี แนวทางดำเนินการ และสิทธิที่พึงมีตามกฎหมาย ก่อนตัดสินใจดำเนินคดี

บริการของสำนักงาน

• ให้คำปรึกษาคดีละเมิด
• ฟ้องเรียกค่าสินไหมทดแทน
• ต่อสู้คดีละเมิดในฐานะจำเลย
• เจรจาและไกล่เกลี่ยข้อพิพาท
• ดำเนินคดีทั่วประเทศไทย

โทรศัพท์: 061-564-8210
LINE: nsnotary